Je bent deel van het geheel
Je bent een individu én deel van het grotere geheel van jouw familie. Door opvoeding én genen word je beinvloed. In het dagelijks leven merk je dat wellicht. Door een familieopstelling krijg je hier meer zicht op.
Hoe werken opstellingen?
Een opstelling maakt zichtbaar waardoor jij in je leven wordt geblokkeerd. Het laat zien welke gebeurtenissen of omstandigheden uit jouw eigen leven – of uit dat van je ouders of voorouders – ervoor zorgen dat je leven niet stroomt zoals jij zou willen.
We beginnen met de opstelling zodra de vraag en het bijbehorende verlangen helder zijn geformuleerd. De vraagsteller vraagt vervolgens representanten voor zichzelf, de blokkade en het verlangen. Daarna wordt de opstelling stap voor stap uitgebreid met representanten voor familieleden, andere betrokkenen of meer abstracte elementen.
Wanneer we één-op-één werken, doen we dit met A4’tjes waarop de namen van personen of thema’s staan geschreven. De vraagsteller neemt dan zelf achtereenvolgens de plekken in op de vellen.
Misschien klinkt dit wat lastig te begrijpen, en dat is niet zo gek. Wat een opstelling precies inhoudt, ervaar je pas echt als je er zelf een keer in hebt gestaan.
Familieziel en familiegeweten
In een familieopstelling staat de familieziel en het familiegeweten centraal. Door bepaalde gebeurtenissen kan het evenwicht hierin zijn verstoord.
Je voorouders zijn bijvoorbeeld getraumatiseerd, buitengesloten of er is sprake van een geheim. Sommige familieleden (zoals bijvoorbeeld jij) zullen onbewust proberen het evenwicht te herstellen door de last op zich te nemen. Dit noemen we een verstrikking.
Doordat je dit doet zullen bepaalde dingen in je eigen leven niet lekker meer lopen, zonder dat je je vinger kan leggen op het waarom. In een opstelling wordt dit meestal haarscherp zichtbaar.
Transgenerationeel trauma
In wetenschappelijk onderzoek is bewezen dat trauma’s van voorouders op hun nazaten worden overgedragen. Dit noemen we dan inter- of transgenerationeel trauma. Hoe dit genetisch precies werkt is ingewikkeld om uit te leggen. Het gaat namelijk niet via het DNA, maar d.m.v. bepaalde markers die inwerken op het RNA. Die markers kunnen worden aan- maar ook uitgezet. Hierdoor kunnen ziektes ontstaan, maar ook psychische aandoeningen of bepaald gedrag.
Het mooie is dat uit onderzoek is gebleken dat de overerving ook weer ongedaan kan worden, mits hiervoor de juiste omstandigheden worden geschapen. Coaching, familieopstellingen en traumatherapie kunnen hierbij helpend zijn.
Collectief trauma
Soms zijn de trauma's van je (voor)ouders niet uniek voor hun leven. Er zijn meer mensen die hetzelfde hebben meegemaakt en onder hetzelfde hebben geleden. Denk bijvoorbeeld aan slavernij, de bersiap, de Japanse kampen, nyai's die hun kinderen moesten afstaan enz.
In mijn ervaring is het belangrijk dat deze collectieve trauma's herkend worden en niet verkeerd worden geïnterpreteerd. Daarnaast is het prettig om dan te werken met mensen die waarschijnlijk hetzelfde trauma in hun familielijn hebben zitten. Juist in mijn workshops en jaargroepen is er veel (h)erkenning en kun je weer stukjes van je eigen levenspuzzel aanleggen.